Hợp đồng thuê phòng trọ có cần công chứng không
Bài viết để tham khảo, không thay cho tư vấn pháp lý.

Hợp đồng thuê phòng trọ có cần công chứng không thì câu trả lời là không bắt buộc. Theo Luật Nhà ở năm 2023, hợp đồng thuê nhà ở không phải công chứng hay chứng thực, trừ khi hai bên muốn làm.
Hợp đồng viết tay, hai bên ký đủ, vẫn có giá trị. Anh chị chỉ nên đi công chứng khi cho thuê nhiều năm hoặc nhận số tiền lớn.
Luật nói thế nào về công chứng hợp đồng thuê trọ
Điều 164 của Luật Nhà ở năm 2023 (số 27/2023/QH15) chia hợp đồng về nhà ở làm hai nhóm.
Nhóm phải công chứng hoặc chứng thực gồm mua bán, tặng cho, đổi, góp vốn, thế chấp nhà. Nhóm không phải làm gồm cho thuê, cho mượn, cho ở nhờ, trừ khi hai bên có nhu cầu. Phòng trọ thuộc nhóm thứ hai.
Nhiều người nghe chuyện mua bán nhà phải ra công chứng nên nghĩ cho thuê cũng vậy. Hai việc này luật xử khác nhau.
Công chứng là mang hợp đồng tới phòng công chứng hoặc văn phòng công chứng để công chứng viên xác nhận. Chứng thực là mang tới uỷ ban nhân dân xã, phường nơi có nhà để xác nhận. Với hợp đồng thuê trọ, cả hai đều là tự nguyện.
Cũng theo điều này, hợp đồng thuê có hiệu lực từ ngày hai bên thoả thuận. Không ghi ngày thì tính từ lúc ký.
Có một điều luật bắt buộc: hợp đồng thuê nhà ở phải lập thành văn bản, tức là phải có giấy. Cho thuê bằng miệng thì không đúng luật, và lúc cãi nhau anh chị không có gì trong tay để chứng minh.
Nghe nói thuê từ 6 tháng phải công chứng, có đúng không
Không còn đúng. Đó là quy định cũ trong Bộ luật Dân sự năm 2005. Luật Nhà ở năm 2014 đã bỏ yêu cầu này từ giữa năm 2015.
Theo luật đang áp dụng, khách thuê một tháng hay năm năm thì hợp đồng đều không bắt buộc công chứng. Trên mạng vẫn còn bài cũ nhắc mốc 6 tháng, anh chị không cần theo.
Hợp đồng viết tay có giá trị không
Có. Luật chỉ đòi hợp đồng bằng văn bản, không đòi đánh máy hay theo mẫu in sẵn. Tờ giấy viết tay có đủ nội dung và chữ ký hai bên là một hợp đồng.
Điều 163 của Luật Nhà ở liệt kê những thứ hợp đồng cần có. Với phòng trọ, anh chị soát theo bảng này:
| Phải có | Ghi thế nào |
|---|---|
| Tên và địa chỉ hai bên | Họ tên, số căn cước, địa chỉ của chủ trọ và khách |
| Mô tả chỗ thuê | Phòng số mấy, địa chỉ dãy trọ, đồ đạc có sẵn |
| Giá thuê | Tiền phòng mỗi tháng, tiền cọc, giá điện nước |
| Cách trả tiền | Trả ngày nào, tiền mặt hay chuyển khoản |
| Thời hạn | Thuê từ ngày nào tới ngày nào, ngày giao phòng |
| Quyền và việc phải làm | Mỗi bên được gì, phải làm gì |
| Ngày ký và chữ ký | Hai bên ký, ghi rõ họ tên |
Viết tay hay bị thiếu mục và khó đọc. Anh chị nên viết hai bản giống nhau, mỗi bên giữ một bản. Hợp đồng nhiều trang thì ký vào từng trang. Chỗ nào gạch sửa thì cả hai cùng ký bên cạnh.
Muốn có sẵn câu chữ để chép, anh chị xem mẫu hợp đồng thuê nhà trọ.
Đăng ký tạm trú cho khách có cần bản công chứng không
Không cần. Nghị định 154/2024 hướng dẫn Luật Cư trú ghi rõ: văn bản cho thuê chỗ ở dùng để đăng ký tạm trú không phải công chứng hoặc chứng thực. Hợp đồng hai bên tự ký là đủ.
Đăng ký thường trú thì khác. Khách muốn nhập hộ khẩu vào nhà thuê thì cần hợp đồng thuê có công chứng hoặc chứng thực. Khách hỏi chuyện nhập hộ khẩu thì anh chị báo trước cho họ điều này.
Giấy tờ và cách làm từng bước có ở bài hợp đồng thuê phòng trọ đăng ký tạm trú.
Khi nào nên công chứng
Nên công chứng khi số tiền lớn hoặc thời gian thuê dài, vì lúc đó tranh chấp nếu có sẽ tốn kém.
Theo Luật Công chứng năm 2024, hợp đồng đã công chứng có giá trị làm chứng cứ. Những điều ghi trong đó không phải chứng minh lại, trừ khi toà tuyên hợp đồng vô hiệu. Với hợp đồng tự ký, nếu bên kia chối chữ ký hay chối đã nhận tiền thì anh chị phải tự tìm cách chứng minh.
| Trường hợp | Có nên công chứng |
|---|---|
| Phòng trọ thuê vài tháng tới một năm, cọc một hai tháng tiền phòng | Không cần |
| Cho thuê nguyên căn nhiều năm | Nên |
| Tiền cọc hoặc tiền trả trước lớn | Nên |
| Khách muốn đăng ký thường trú vào nhà thuê | Cần bản công chứng hoặc chứng thực |
| Bên thuê là công ty và họ yêu cầu | Làm theo yêu cầu |
| Chủ nhà ở xa, nhờ người khác ký thay | Nên, kèm giấy uỷ quyền |
Lấy hai ví dụ, số là giả định.
Phòng trọ giá 2,5 triệu đồng một tháng, cọc một tháng, thuê 6 tháng. Nếu có chuyện thì số tiền cãi nhau chỉ quanh vài triệu đồng. Hợp đồng tự ký kèm giấy nhận cọc là đủ.
Nhà nguyên căn giá 15 triệu đồng một tháng, thuê 5 năm, khách trả trước 6 tháng là 90 triệu đồng. Khách còn bỏ tiền sửa nhà để mở quán. Hợp đồng này nên công chứng, vì chỉ một lần hiểu khác nhau về tiền trả trước là hai bên đã thiệt nhiều hơn tiền phí.
Công chứng thì làm ở đâu, mang giấy tờ gì

Anh chị tới phòng công chứng hoặc văn phòng công chứng trong tỉnh, thành phố nơi có nhà. Công chứng viên ở tỉnh khác không được nhận hợp đồng về nhà đất ngoài tỉnh của họ.
Giấy tờ cần mang theo Luật Công chứng năm 2024:
- Bản hợp đồng đã soạn.
- Căn cước hoặc hộ chiếu của hai bên.
- Giấy chứng nhận nhà đất của chủ nhà, tức sổ đỏ hoặc sổ hồng.
Hai bên đừng ký sẵn ở nhà. Luật yêu cầu ký vào từng trang trước mặt công chứng viên. Anh chị nên gọi trước để hỏi còn cần giấy gì và hẹn giờ cho cả hai bên cùng tới.
Phí công chứng thì anh chị hỏi luôn trong cuộc gọi đó, nơi công chứng sẽ báo trước khi làm. Ai trả phí thì hai bên tự bàn và ghi vào hợp đồng.
Nếu chọn chứng thực thì anh chị tới uỷ ban nhân dân xã, phường nơi có nhà. Trước khi đi nên hỏi bộ phận một cửa xem cần mang gì.
Không công chứng thì giữ gì để khỏi thiệt
Hợp đồng tự ký vẫn dùng được khi có tranh chấp, miễn là anh chị giữ đủ giấy tờ đi kèm.
Mỗi bên giữ một bản hợp đồng gốc có chữ ký thật của cả hai. Bản chụp trong điện thoại chỉ để xem cho tiện.
Nhận cọc thì viết giấy nhận cọc, ghi số tiền bằng số và bằng chữ. Chuyện cọc bao nhiêu, khi nào trả lại có ở bài tiền cọc phòng trọ.
Thu tiền phòng bằng chuyển khoản thì mỗi lần đóng đều để lại dấu vết ở ngân hàng. Thu tiền mặt thì viết phiếu thu, hai bên cùng ký.
Giữa chừng đổi giá thuê hay thêm người ở, anh chị đừng gạch sửa lên hợp đồng cũ. Làm một tờ phụ lục hợp đồng thuê phòng trọ, hai bên ký, rồi kẹp chung với hợp đồng.
Việc nên làm ngay hôm nay là mở tập hợp đồng đang giữ, soát từng tờ theo bảng ở trên. Tờ nào thiếu số căn cước, thiếu ngày hết hạn hay thiếu chữ ký thì nhờ khách bổ sung trong tháng này.
Câu hỏi hay gặp
Hợp đồng thuê phòng trọ có cần công chứng không?
Không bắt buộc. Theo Điều 164 Luật Nhà ở năm 2023, hợp đồng thuê nhà ở không phải công chứng, chứng thực, trừ khi hai bên muốn làm. Hợp đồng có hiệu lực từ ngày hai bên thoả thuận, không ghi ngày thì tính từ lúc ký.
Hợp đồng thuê trọ viết tay có giá trị không?
Có. Luật Nhà ở chỉ yêu cầu hợp đồng thuê nhà ở lập thành văn bản và có đủ các nội dung chính như tên hai bên, mô tả phòng, giá thuê, cách trả tiền, thời hạn thuê, chữ ký. Luật không đòi phải đánh máy hay theo mẫu in sẵn.
Thuê trọ từ 6 tháng trở lên có phải công chứng hợp đồng không?
Không. Yêu cầu công chứng với hợp đồng thuê nhà từ 6 tháng là quy định cũ trong Bộ luật Dân sự năm 2005, Luật Nhà ở năm 2014 đã bỏ từ giữa năm 2015. Theo Luật Nhà ở năm 2023, thuê ngắn hay dài đều không bắt buộc công chứng.
Đăng ký tạm trú cho khách thuê có cần hợp đồng công chứng không?
Không. Theo Nghị định 154/2024 hướng dẫn Luật Cư trú, văn bản cho thuê chỗ ở dùng để đăng ký tạm trú không phải công chứng hoặc chứng thực. Riêng đăng ký thường trú vào nhà thuê thì cần hợp đồng thuê có công chứng hoặc chứng thực.
Muốn công chứng hợp đồng thuê trọ thì làm ở đâu?
Công chứng làm tại phòng công chứng hoặc văn phòng công chứng trong tỉnh, thành phố nơi có nhà. Chứng thực làm tại uỷ ban nhân dân xã, phường nơi có nhà. Khi đi công chứng, hai bên mang bản hợp đồng, căn cước và giấy chứng nhận nhà đất, rồi ký trước mặt công chứng viên.